Czy po skuciu starej płytki gruntowanie podłoża jest konieczne?

Z Mazovia

Mikrocement to zaprawa na bazie cementu, kruszywa i dodatków polimerowych, nakładana warstwami o grubości od 1 do 3 mm. W łazience sprawdza się tam, gdzie fugi i płytki są niechciane, ale wymaga innego podejścia niż glazura. Podłoże musi być nośne, suche, odpylone i zagruntowane. Na płytki ceramiczne nakłada się grunt sczepny, na gładź gipsową — grunt wzmacniający i uszczelniający. Stare farby olejne trzeba zmatowić i odtłuścić. Pęknięcia wypełnia się zaprawą naprawczą, a nierówności większe niż 3 mm na metr szlifuje się lub wyrównuje.

Zacznij od najsłabszego narożnika. Wsuń cienki skrobak pod kątem niemal równoległym do podłoża i delikatnie podważaj, zwiększając nacisk stopniowo. Jeśli płytka nie chce puścić, nie szarpnij — sprawdź, czy klej nie trzyma także na środku. Wtedy pomóż sobie przyssawką, ciągnąc prostopadle do podłoża, a nie na bok. Przy większych formatach podważaj naprzemiennie z dwóch stron, żeby nie złamać płytki w połowie. Gdy poczujesz, że element zaczyna się ruszać po całej powierzchni, wyjmij go spokojnie, bez skręcania.

Po nałożeniu ostatniej warstwy powierzchnię zabezpiecza się impregnatem. Bez tego woda i mydło wnikają w pory, zostawiając trwałe plamy. Impregnat nakłada się pędzlem lub wałkiem, dwukrotnie, w odstępie kilku godzin. Po wyschnięciu (24 godziny) powierzchnię można myć delikatnym detergentem. Nie stosuje się mleczek ściernych ani środków na bazie mocnych kwasów. W łazience z prysznicem bez brodzika warto co kilka lat odświeżyć impregnat, aby utrzymać odporność na wodę.

Drugie i trzecie warstwy a uszczelnienie narożników Drugą warstwę nakłada się cieńszą pacą, tym razem ruchami pionowymi, i również zaciera. Trzecia warstwa to warstwa wykończeniowa — nadaje kolor i teksturę. Każda warstwa musi wyschnąć. Łączny czas schnięcia trzech warstw to zwykle od 24 do 48 godzin. W łazience, gdzie wilgotność jest wysoka, warto wydłużyć przerwy o połowę. Największy błąd to nakładanie kolejnej warstwy na wilgotną powierzchnię — mikrocement wtedy pęka i łuszczy się płatami. Drugi typowy błąd to zbyt gruba warstwa, która nie wysycha równomiernie i tworzy spękania skurczowe.

Nie każda sytuacja wymaga gruntu. Jeśli podłoże jest stabilne, czyste, niepylące i już wcześniej zagruntowane, a jedynie zostały na nim resztki starego kleju, czasem wystarczy je zeszlifować i odkurzyć. Warto jednak pamiętać, że producenci klejów i mas wyrównujących podają w instrukcji wymagania dotyczące podłoża i często wprost wskazują gruntowanie jako warunek prawidłowego wiązania. Trzymanie się tych zaleceń jest prostsze i tańsze niż naprawa odspojonej okładziny.

Pierwszą warstwę mikrocementu nakłada się pacą stalową gładką, ruchami krzyżowymi, dociskając materiał do podłoża. Grubość nie może przekraczać 1 mm. Po nałożeniu powierzchnię zaciera się pacą z tworzywa, aby usunąć ślady zębów i nadmiar. Ta warstwa pełni funkcję sczepną i wyrównującą — nie dekoracyjną. Czas schnięcia zależy od temperatury i wilgotności: zwykle 4–6 godzin przy 20°C i wilgotności 50%. Przy niższej temperaturze lub wyższej wilgotności trzeba wydłużyć przerwę do 12, a nawet 24 godzin. Kolejną warstwę można kłaść dopiero, gdy powierzchnia jest matowa i nie klei się po dotknięciu.

Po usunięciu starej płytki podłoże rzadko jest gotowe do przyjęcia nowej warstwy. Najczęściej zostają na nim resztki kleju, zaprawy wyrównującej, czasem odsłania się goły beton, jastrych albo stara posadzka z innego materiału. To, czy trzeba gruntować, zależy nie od samego faktu zdjęcia płytek, lecz od stanu tego, co pod nimi zostało. Gruntowanie nie naprawi odspojonego podłoża ani nie wyrówna ubytków — ma za zadanie przygotować chłonną, nośną powierzchnię do przyjęcia kleju lub masy niwelującej.

Kiedy grunt jest niezbędny, a kiedy wystarczy odkurzyć Gruntowanie jest konieczne, gdy podłoże jest chłonne i pyli się po szlifowaniu lub skuwaniu. Beton, jastrych cementowy, tynk gipsowy czy stare wylewki wchłaniają wodę z kleju, przez co ten zbyt szybko traci wilgoć i nie wiąże tak, jak powinien. Preparat gruntujący zamyka pory, wiąże luźne cząstki i wyrównuje chłonność. Jeśli natomiast podłoże jest gładkie, niechłonne, np. pozostała stara posadzka z płytek na kleju, gruntowanie samym preparatem wchłanialnym nic nie da — taką powierzchnię trzeba zmatowić, oczyścić i zastosować środek poprawiający przyczepność, często nazywany gruntem kontaktowym lub szczepnym.

Zacznij od wycięcia fugi wokół uszkodzonej płytki. Do tego służy ręczny lub napędzany nóż do fugowania albo cienka tarcza do cięcia na mokro. Wycinaj po linii, nie po skosie, i schodź na głębokość mniej więcej dwóch trzecich grubości płytki. Fuga trzyma krawędzie sąsiadów mocniej, niż się wydaje — jeśli ją zostawisz, przy podważaniu pęknie właśnie sąsiad, a nie płyta przeznaczona do wymiany. Po wycięciu dokładnie odkurz szczelinę, bo ziarna piasku pod klinem działają jak rysa i potrafią pęknięcie zainicjować.