5 powodów, dla których chomik gryzie, i jak to przerwać

Z Mazovia

Worki policzkowe to nie ozdoba pyska, a sprawne narzędzie transportowe. Chomik chowa w nich jedzenie, bo w naturze zbiera pokarm w jednym miejscu, a potem przenosi go do norki lub spiżarni. Dzięki temu nie musi wielokrotnie wracać po każdą nasionko – wystarczy jeden kurs i zapas wystarcza na kilka dni. Pojemność worków jest większa, niż się wydaje: u dorosłego osobnika mieszczą nawet kilka łyżek ziarna.

Sprawdź też warunki w klatce, bo gryzienie bywa reakcją na stres środowiskowy. Za mała powierzchnia, brak kryjówki, zbyt mało ściółki do kopania, kołowrotek o złej średnicy albo klatka stojąca przy głośnym sprzęcie — to typowe błędy. Chomik potrzebuje miejsca, w którym może się schować i którego nikt mu nie zabiera. Nie wkładaj ręki do gniazda, gdy zwierzę w nim siedzi; sprzątaj wtedy, gdy wyjdzie samo. Nigdy nie karz chomika za ugryzienie — dmuchanie, stukanie w nos czy potrząsanie klatką pogarszają sprawę i uczą go, że dłoń .

Typowe błędy, które łatwo popełnić: wkładanie kilku chomików do jednej klatki (poza rzadkimi wyjątkami to prosta droga do walk i stresu), stawianie klatki przy grzejniku albo na przeciągu, dokładanie waty i „miękkich" materiałów, które rozwarstwiają się w żołądku, oraz wymiana całego podłoża co tydzień. Codziennie usuwaj resztki świeżej karmy i zabrudzone fragmenty, ale nie przekopuj całej ściółki — chomik orientuje się w niej po zapachu i wyczyszczona do zera klatka oznacza dla niego utratę domu. Wystarczy raz na kilka tygodni wymienić część podłoża i dosypać świeżej warstwy.

Kołowrotek montowany na prętach zwykle drga i uderza o szczebel. Najprostsze rozwiązanie to kołowrotek na podstawce, stojący bezpośrednio na podłożu — wtedy drgania przenoszą się meble na wymiar ściółkę, a nie na metalową konstrukcję. Sprawdź, czy oś obraca się cicho: lekki pisk oznacza zużyte łożysko lub zabrudzoną oś. Rozkręć koło, oczyść oś z kurzu i pyłu, a jeśli to możliwe, nałóż odrobinę neutralnego smaru przeznaczonego do zabawek dla zwierząt. Uważaj na smary techniczne — chomik może je wylizać.

Jeśli chomik gryzie nagle, mimo wcześniej spokojnego zachowania, obejrzyj go pod kątem bólu: rany, obrzęku, problemów z zębami, zmian skórnych. Ukąszenie może być pierwszym objawem choroby, a nie problemem wychowawczym. W takiej sytuacji kontakt z weterynarzem zajmującym się małymi ssakami jest konieczny, podobnie jak wtedy, gdy gryzienie prowadzi do ran i nie ustępuje po kilku tygodniach pracy metodą małych remont łazienki krok po krokuów. Zmiana zachowania wymaga czasu — licz się z tym, że postęp będzie powolny, ale regularność i brak pośpiechu działają najlepiej.

Za pakowaniem jedzenia do policzków stoi też instynkt gromadzenia. Chomiki żyją w środowisku, w którym pożywienie pojawia się nieregularnie, więc każde znalezisko warto zabezpieczyć na później. W klatce ten mechanizm działa tak samo: chomik wynosi karmę z miski do domku albo w kąty i tam ją układa. To normalne zachowanie, nie objaw choroby ani chciwości.

Chomik, który gryzie, prawie nigdy nie jest złośliwy. Gryzienie to jego podstawowy sposób komunikacji: sygnalizuje strach, ból, zmęczenie albo po prostu próbuje czegoś, co pachnie jedzeniem. Zanim zaczniesz cokolwiek zmieniać, ustal, w jakich sytuacjach dochodzi do ugryzienia — po karmieniu, przy sprzątaniu klatki, gdy wyciągasz rękę z góry, a może tylko wtedy, gdy chomik właśnie się obudził. Zanotuj to przez kilka dni, bo powód dyktuje sposób działania.

Chomik w zamkniętej klatce bez przeciągu wydaje się bezpieczny, ale to złudzenie. Powietrze w małym pomieszczeniu szybko się nasyca amoniakiem z moczu, wilgocią i pyłem z podłoża. Skoro okno musi zostać zamknięte, wentylację trzeba zapewnić inaczej — i to nie przez uchylanie drzwiczek na oścież, bo wtedy chomik ucieknie albo narobi się przeciąg.

Najczęstsza przyczyna to strach wywołany nagłym ruchem lub zapachem. Chomiki mają słaby wzrok i polegają na węchu, więc dłoń pachnąca jedzeniem bywa mylona z pokarmem, a dłoń pachnąca innym zwierzęciem — z zagrożeniem. Myj ręce przed kontaktem, nie sięgaj do klatki z góry, tylko z boku, i nigdy nie wyciągaj chomika ze snu. Zamiast chwytać, podstaw dłoń płasko przy wejściu do kryjówki i pozwól zwierzęciu wejść samodzielnie. Jeśli chomik podgryza palce podczas brania na ręce, przerwij i odłóż go spokojnie — szarpanie za skórę tylko utrwala lęk.

Jak odróżnić gryzienie z lęku od gryzienia z ciekawości Gryzienie eksploracyjne jest delikatne, pojedyncze, często połączone z obwąchiwaniem i wspinaniem się na palce. Gryzienie z lęku jest szybkie, mocne, poprzedzone cofnięciem się, piskiem lub uniesieniem łapek. W pierwszym przypadku wystarczy cierpliwość i częsty, krótki kontakt — kilka minut dziennie, zawsze o podobnej porze. W drugim trzeba ograniczyć bodźce: osłonić część klatki, przenieść ją w cichsze miejsce i przez tydzień nie wyjmować chomika wcale, tylko mówić do niego i podawać smakołyki przez pręty.